Τι πρέπει να υπολογίσεις
Το μπλοκάκι είναι επιχειρηματική δραστηριότητα, όχι απλώς ένας διαφορετικός τρόπος πληρωμής. Πριν δεχτείς αμοιβή με τιμολόγιο, πρέπει να δεις αν το ποσό καλύπτει φόρο, εισφορές, ΦΠΑ όπου εφαρμόζεται, έξοδα, κενά μεταξύ πληρωμών και την απώλεια δικαιωμάτων μισθωτής σχέσης.
| Θέμα | Τι σημαίνει πρακτικά | Τι να ελέγξεις |
|---|---|---|
| Φόρος εισοδήματος | Υπολογίζεται στα φορολογητέα κέρδη, όχι απλώς στο τιμολόγιο. | Έσοδα μείον αναγνωρίσιμες επαγγελματικές δαπάνες. |
| e-ΕΦΚΑ | Για μη μισθωτούς λειτουργεί με ασφαλιστικές κατηγορίες. | Ποια κατηγορία επιλέγεις και αν έχεις παράλληλη μισθωτή εργασία. |
| ΦΠΑ | Μπορεί να είσαι σε ειδικό καθεστώς μικρών επιχειρήσεων ή σε κανονικό καθεστώς. | Αν ξεπερνάς το όριο και αν οι πελάτες σου είναι ιδιώτες ή επιχειρήσεις. |
| Προκαταβολή φόρου | Δεν είναι πρόσθετος τελικός φόρος, αλλά ταμειακή επιβάρυνση που συμψηφίζεται. | Πότε θα βεβαιωθεί και τι ρευστότητα χρειάζεσαι. |
| Λογιστική συμμόρφωση | Τιμολόγια, myDATA, δαπάνες, δηλώσεις και προθεσμίες. | Ποιος τα χειρίζεται και τι κοστίζει. |
Φόρος εισοδήματος
Η κλίμακα για εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα είναι προοδευτική. Αυτό σημαίνει ότι δεν φορολογείται όλο το εισόδημα με τον ανώτερο συντελεστή· κάθε τμήμα εισοδήματος φορολογείται στο αντίστοιχο κλιμάκιο.
Σημείωση: τα κλιμάκια και οι ειδικοί κανόνες πρέπει να ελέγχονται στην ΑΑΔΕ για το συγκεκριμένο φορολογικό έτος.
| Ετήσιο καθαρό εισόδημα | Φορολογικό ποσοστό |
|---|---|
| €0 – €10.000 | 9% |
| €10.001 – €20.000 | 20% |
| €20.001 – €30.000 | 26% |
| €30.001 – €40.000 | 34% |
| €40.001 – €60.000 | 39% |
| €60.001+ | 44% |
Παράδειγμα: Αν κερδίσετε €25.000/έτος, θα πληρώσετε:
- 9% × €10.000 = €900
- 22% × €10.000 = €2.200
- 28% × €5.000 = €1.400
- Σύνολο = €4.500 φόρος (18% effective)
Δαπάνες που χρειάζονται λογιστικό έλεγχο
Οι επαγγελματικές δαπάνες μπορούν να μειώσουν τη φορολογητέα βάση μόνο όταν τεκμηριώνονται σωστά και συνδέονται με τη δραστηριότητα. Μην υποθέτεις ότι κάθε έξοδο «περνάει» επειδή έγινε για τη δουλειά.
- Λογιστικές υπηρεσίες: €50–200/μήνα
- Χώρος εργασίας: ενοίκιο ή αναλογικά έξοδα μόνο όπου τεκμηριώνεται η επαγγελματική χρήση.
- Λογισμικό και εργαλεία: €50–500/έτος
- Τηλεπικοινωνίες και internet: συνήθως αναλογικά και με παραστατικά.
- Εξοπλισμός (laptop, κλπ.): Αποσβέσεις
- Μεταφορές: Αν υπάρχουν
- Εκπαίδευση/σεμινάρια: Σχετικά με τη δουλειά
Πρακτικός κανόνας: κράτα παραστατικά, σύμβαση, πληρωμές, επαγγελματικές δαπάνες και συμφωνίες σε έναν φάκελο. Αν κάτι δεν μπορεί να εξηγηθεί στον λογιστή σου, μάλλον δεν πρέπει να το υπολογίζεις μόνος σου.
ΕΦΚΑ (Εισφορές κοινωνικής ασφάλισης)
Για τους μη μισθωτούς, ο e-ΕΦΚΑ δεν λειτουργεί ως απλό ποσοστό επί του εισοδήματος. Ο ασφαλισμένος επιλέγει ασφαλιστική κατηγορία, κατά κανόνα μία φορά τον χρόνο. Αν δεν επιλέξει, εφαρμόζεται η προβλεπόμενη κατάταξη σύμφωνα με τους κανόνες του e-ΕΦΚΑ.
Κατηγορίες αυτοαπασχολούμενων
Για το 2026 ο e-ΕΦΚΑ δημοσιεύει τις ασφαλιστικές κατηγορίες για ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους. Τα ποσά αλλάζουν, άρα αυτή η σελίδα δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως αριθμητικός πίνακας εισφορών.
| Περίπτωση | Τι να προσέξεις | Πρακτική συνέπεια |
|---|---|---|
| Κύρια μη μισθωτή δραστηριότητα | Επιλέγεις ασφαλιστική κατηγορία για το έτος. | Η εισφορά είναι σταθερή ανά κατηγορία, όχι ποσοστό του μηνιαίου τιμολογίου. |
| Νέος επαγγελματίας | Μπορεί να υπάρχει ειδική κατηγορία για την πρώτη πενταετία. | Δεν ισχύει για κάθε επανέναρξη ή κάθε περίπτωση· θέλει έλεγχο. |
| Παράλληλη μισθωτή εργασία | Οι εισφορές από μισθωτή απασχόληση μπορεί να ληφθούν υπόψη. | Μπορεί να πληρώνεις διαφορά έως την απαιτούμενη κατηγορία. |
| Επικουρική / εφάπαξ | Δεν αφορά όλους με τον ίδιο τρόπο. | Ελέγχεται ανά επάγγελμα και ασφαλιστική υπαγωγή. |
Σημαντικές σημειώσεις
- Η επιλογή κατηγορίας είναι ετήσια απόφαση. Μην τη βλέπεις μόνο ως «κόστος αυτού του μήνα».
- Η παράλληλη μισθωτή εργασία αλλάζει τον υπολογισμό. Αν έχεις μισθό και μπλοκάκι μαζί, χρειάζεται ειδικός έλεγχος.
- Τα ποσά αλλάζουν. Χρησιμοποίησε την επίσημη σελίδα e-ΕΦΚΑ για αριθμούς και όχι έναν παλιό οδηγό.
Πού μπερδεύονται συνήθως οι υπολογισμοί
Το συχνότερο λάθος είναι να αφαιρεί κάποιος από το τιμολόγιο «ένα ποσοστό ΕΦΚΑ» και να νομίζει ότι τελείωσε. Για τους μη μισθωτούς, ο βασικός μηχανισμός είναι οι ασφαλιστικές κατηγορίες. Άρα το καθαρό αποτέλεσμα εξαρτάται από την κατηγορία, τη διάρκεια της δραστηριότητας, την παράλληλη ασφάλιση, τις δαπάνες και το φορολογητέο κέρδος.
Τέλος επιτηδεύματος
Το τέλος επιτηδεύματος έχει αλλάξει αρκετές φορές και δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως σταθερός κανόνας για κάθε επαγγελματία και κάθε έτος. Αν ανοίγεις ή διατηρείς ατομική δραστηριότητα, ζήτησε από τον λογιστή σου να σου πει αν οφείλεται, αν υπάρχει απαλλαγή και πότε εμφανίζεται στη δική σου περίπτωση.
Προκαταβολή φόρου
Η προκαταβολή φόρου είναι ταμειακή παγίδα, όχι «φόρος πάνω στον φόρο». Βεβαιώνεται με βάση τον φόρο που προκύπτει και συμψηφίζεται στην επόμενη δήλωση. Το πρόβλημα είναι ότι χρειάζεται ρευστότητα: μπορεί να έχεις εισπράξει τιμολόγια, να έχεις πληρώσει έξοδα και εισφορές, και μετά να εμφανιστεί επιπλέον ποσό προς πληρωμή.
Μην την υπολογίζεις ως 55% των τιμολογίων ή των καθαρών εισπράξεων. Ζήτησε από τον λογιστή σου εκτίμηση με βάση το φορολογητέο αποτέλεσμα και το αν είσαι σε πρώτη χρήση ή όχι.
ΦΠΑ (Φόρος Προστιθέμενης Αξίας)
Η ΑΑΔΕ περιγράφει ειδικό καθεστώς μικρών επιχειρήσεων για ΦΠΑ. Στην Ελλάδα το όριο απαλλαγής είναι €10.000. Αν υπερβείς το όριο μέσα στο φορολογικό έτος, η μετάταξη στο κανονικό καθεστώς γίνεται από την πράξη με την οποία έγινε η υπέρβαση.
Στο καθεστώς μικρών επιχειρήσεων δεν υποβάλλεις δηλώσεις ΦΠΑ και δεν έχεις δικαίωμα έκπτωσης του ΦΠΑ εισροών. Στο κανονικό καθεστώς χρεώνεις ΦΠΑ όπου ισχύει και αποδίδεις τον φόρο, αλλά μπορείς να εκπέσεις ΦΠΑ δαπανών σύμφωνα με τους κανόνες.
Για διασυνοριακές υπηρεσίες ή πελάτες εκτός Ελλάδας, μη βγάζεις συμπέρασμα μόνος σου. Μπορεί να εμπλέκονται κανόνες ενδοκοινοτικών συναλλαγών, αντίστροφης χρέωσης ΦΠΑ, OSS ή ειδικές εξαιρέσεις.
Υγειονομική περίθαλψη και σύνταξη
Υγειονομική περίθαλψη
Ως μη μισθωτός ασφαλίζεσαι στον e-ΕΦΚΑ, αλλά η ασφαλιστική ικανότητα και οι παροχές εξαρτώνται από την ασφαλιστική σου κατάσταση και την καταβολή εισφορών. Αν έχεις οφειλές, διακοπές δραστηριότητας ή παράλληλη ασφάλιση, θέλει ξεχωριστό έλεγχο.
Συμπληρωματική ασφάλιση: πολλοί ελεύθεροι επαγγελματίες αγοράζουν ιδιωτική ασφάλιση υγείας, αλλά αυτό είναι εμπορική επιλογή, όχι υποκατάστατο της νόμιμης ασφάλισης.
Σύνταξη
Η μελλοντική σύνταξη επηρεάζεται από χρόνια ασφάλισης και εισφορές, αλλά δεν μεταφράζεται απλά σε «η κατηγορία Χ δίνει σύνταξη Υ». Για σοβαρό οικονομικό σχεδιασμό χρειάζεται ασφαλιστικός ή λογιστικός έλεγχος.
Ετήσιο φορολογικό check-list
- Έχεις συμφωνητικό ή γραπτή ανάθεση για κάθε σταθερή συνεργασία.
- Έχεις επιβεβαιώσει ΚΑΔ, καθεστώς ΦΠΑ και τρόπο τιμολόγησης με λογιστή.
- Έχεις διαβιβάσει σωστά τα παραστατικά στο myDATA ή ξέρεις ποιος το κάνει.
- Έχεις κρατήσει παραστατικά για δαπάνες που συνδέονται με τη δραστηριότητα.
- Έχεις επιλέξει ή ελέγξει ασφαλιστική κατηγορία στον e-ΕΦΚΑ.
- Έχεις κάνει πρόβλεψη ρευστότητας για φόρο, προκαταβολή φόρου, εισφορές και ΦΠΑ.
- Έχεις ξεχωρίσει προσωπικό λογαριασμό/ταμείο από επαγγελματικές εισπράξεις και υποχρεώσεις.
Συμβουλές: Αποφεύγοντας τα λάθη
- Μην υπογράφεις μπλοκάκι σαν να είναι μισθός. Αν υπάρχει ένας πελάτης, σταθερό ωράριο και πλήρης έλεγχος από την εταιρεία, διάβασε και τον οδηγό για ψευδο-μπλοκάκι.
- Μην κρατάς μόνο το ποσό του τιμολογίου. Βάλε στην άκρη χρήματα για φόρο, εισφορές, ΦΠΑ και καθυστερήσεις πληρωμών.
- Μην αντιγράφεις φορολογικές συμβουλές από άλλον επαγγελματία. ΚΑΔ, πελάτες, έτος έναρξης, παράλληλη εργασία και ΦΠΑ αλλάζουν το αποτέλεσμα.
- Δούλεψε με λογιστή από την αρχή. Το κόστος είναι μικρότερο από λάθη σε έναρξη, ΦΠΑ, myDATA ή ασφαλιστική κατηγορία.
Επίσημες πηγές για έλεγχο
Αυτή η σελίδα είναι πρακτικός οδηγός, όχι φορολογική ή ασφαλιστική συμβουλή. Πριν ανοίξεις δραστηριότητα ή δεχτείς σύμβαση με μπλοκάκι, έλεγξε τα δεδομένα σου με λογιστή.