Ποιες απολύσεις είναι άκυρες
| Λόγος ακυρότητας | Περιγραφή |
|---|---|
| Δεν δόθηκε γραπτή δήλωση | Απολύθηκες προφορικά ή χωρίς έγγραφο. Η απόλυση είναι άκυρη αν δεν υπάρχει εγγραφή γραπτής δήλωσης. |
| Δεν καταχωρήθηκε στην ΕΡΓΑΝΗ εντός 4 ημερών | Ακόμα κι αν υπάρχει γραπτή δήλωση, αν δεν καταχωρηθεί στην ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ εντός 4 εργάσιμων ημερών, η απόλυση δεν ισχύει νομικά. |
| Αντίποινα | Απολύθηκες επειδή έκανες καταγγελία παρενόχλησης, ανασφάλειας, ή κάποιας παράβασης εργοδότη. Θεωρείται αυτόματα άκυρη (Ν. 4808/2021). |
| Διακρίσεις | Απόλυση λόγω φύλου, εθνικότητας, θρησκείας, ηλικίας, αναπηρίας, κοινωνικής προέλευσης. |
| Εγκυμοσύνη ή μητρότητα | Απόλυση κατά την εγκυμοσύνη ή 18 μήνες μετά τον τοκετό (με εξαιρέσεις για σοβαρές παραβάσεις). |
| Αναπηρία | Απόλυση εξαιτίας αναπηρίας χωρίς απόπειρα εργοδότη να προσαρμόσει τη θέση. |
| Στρατιωτική θητεία | Δεν μπορεί να απολυθεί κάποιος που είναι σε άδεια στρατιωτικής θητείας. |
Πρώτα βήματα μετά την απόλυση
1. Ζήτησε γραπτή επιβεβαίωση της απόλυσης. Αμέσως μετά την απόλυση (ή και μετά αν αρχικώς ήταν προφορική), ζήτησε ένα γραπτό έγγραφο που να λέει: ημερομηνία απόλυσης, αιτία (αν δώσει), μέρα λήξης της σχέσης εργασίας. Γράψε email: «Σας ζητώ γραπτή επιβεβαίωση της απόλυσής μου». Εάν χρειάζεται, κάνε παράπτωση (γνωστοποίηση επιφύλαξης δικαιωμάτων) — λέει: «Με επιφύλαξη παντός νομίμου δικαιώματος, καταγγέλλω ότι η απολύσεώς μου γίνεται χωρίς τα νόμιμα προσχήματα».
2. Συγκέντρωσε αποδείξεις. Αντιγράφη συμβάσεως, τελευταία payslips, ΕΡΓΑΝΗ εκτυπώσεις, emails, όποιες αποδείξεις έχεις ότι δούλευες για την εταιρεία. Αν ήσουν έγκυα, έχεις αναπηρία, ή καταγγέλλες ότι η απόλυση ήταν αντίποινα, συγκέντρωσε και την τεκμηρίωση εκείνη.
3. Μην υπογράφεις συμφωνίες γρήγορα. Αν ο εργοδότης σε προσφέρει χρήματα ή αποζημίωση «για να ξεχάσεις το θέμα», μην υπογράφεις αμέσως. Συμβουλέψου δικηγόρο πρώτα — μπορεί να κερδίσεις παραπάνω.
Αγωγή ακυρότητας — Διαδικασία
Βήμα 1: Βρες εργατολόγο. Αυτό είναι κρίσιμο. Ψάξε για εξειδικευμένο δικηγόρο που έχει πείρα σε αγωγές ακυρότητας. Ορισμένοι δικηγόροι δουλεύουν με συμφωνία αμοιβής που συνδέεται με το αποτέλεσμα, οπότε ρώτησε καθαρά από την αρχή πώς χρεώνεται η υπόθεσή σου.
Βήμα 2: Γραφική διεκδίκηση & ενημέρωση δικαστηρίου. Ο δικηγόρός σου θα γράψει πρόσκληση εναντίον της εταιρείας, αναφέροντας τη λόγους ακυρότητας και θα την κατατεθεί στο Δικεία Εργατικών Διαφορών (ή Δικεία Πρωτοδικών ανάλογα το ύψος του αποζημίωσης).
Βήμα 3: Δικαστική δίκη. Ακολουθούν αιτήματα, απαντήσεις, ενδεχομένως ακροάματα. Η διαδικασία συνήθως διαρκεί 1–2 χρόνια (πρώτο βαθμό), ανάλογα με τα δικαστήρια.
Βήμα 4: Απόφαση. Το δικαστήριο αποφασίζει: είναι άκυρη η απόλυσή σου; Αν ναι, τι σε επανακαθιστά και/ή τι αποζημίωση θα πάρεις.
Δικαιώματα αν κερδίσεις
Επαναφορά σε θέση: Μπορείς να ζητήσεις να επανακαταστατείς στη θέση σου (ή σε ισοδύναμη). Στην πράξη, πολλοί εργοδότες προτιμούν να πληρώσουν παρά να σε ξαναπάρουν — μπορείς να διαπραγματευθείς αυτό.
Πίσω μισθοί: Από την ημερομηνία απόλυσης μέχρι την απόφαση του δικαστηρίου, σου ανήκει ο πλήρης μηνιαίος μισθός (όχι παραπλήσια της αποζημίωσης απόλυσης). Αυτό μπορεί να είναι σημαντικό αν η δίκη διαρκέσει χρόνια.
Αποζημίωση ηθικής βλάβης: Επιπλέον αποζημίωση για τη ταπείνωση και τη ζημιά στην φήμη και την ψυχική σου κατάσταση. Τα ποσά ποικίλουν: €3.000–€30.000+ ανάλογα τη σοβαρότητα και το δικαστήριο.
Δικηγορικά έξοδα: Συνήθως, ο εργοδότης πληρώνει και τα δικηγορικά σου έξοδα αν χάσει το δικαίωμα.
Παραγραφή — 3 ΜΗΝΕΣ
Κρίσιμο: Έχεις 3 ΜΗΝΕΣ από την ημερομηνία απόλυσης για να κάνεις αγωγή ακυρότητας. Μετά τα 3 μήνες, χάνεις το δικαίωμα ΠΑΝΤΕΛΩΣ. Σημείωσε την ημερομηνία και μη σπαταλάς χρόνο.
Σύμφωνα συμβιβασμού
Πολλές φορές, οι εργοδότες προσφέρουν συμφωνία (χρήματα μετρητοίς) για να αποφύγουν τη δίκη. Π.χ., «θα σου δώσω €5.000 τώρα αν παραιτηθείς του δικαιώματος σου να κάνεις αγωγή». Πριν υπογράψεις:
- Συμβουλέψου το δικηγόρό σου για το ποσό που προσφέρεται. Είναι δίκαιο; Μπορείς να κερδίσεις περισσότερα στο δικαστήριο;
- Ενημέρωσε σε γραπτό πώς «εγκαταλείπεις» τα δικαιώματά σου. Πλέον δεν μπορείς να κάνεις αγωγή.
- Ελέγχει ότι δεν σε δεσμεύει να σιωπάς για παραβάσεις του εργοδότη. Ορισμένοι συμφωνίες ζητούν απόλυτη σιωπή.
Πρακτικά ζητήματα
Κόστη: Αν δεν υπάρχει συμφωνία αμοιβής με βάση το αποτέλεσμα, υπολόγισε ενδεικτικά €500–€2.000 σε αρχικά δικηγορικά και διαδικαστικά έξοδα. Το πραγματικό κόστος εξαρτάται από την υπόθεση και τον δικηγόρο.
Διάρκεια: 1–3 χρόνια στο δικαστήριο πρώτου βαθμού. Αν υπάρξει έφεση, 1–2 χρόνια ακόμα.
Αποδοχές: Αν δεν έχεις βρει άλλη δουλειά και χρειάζεσαι εισόδημα, οι αναδρομικές αποδοχές ή μια ουσιαστική αποζημίωση μπορούν να σε στηρίξουν.
Πηγή: ΣΕΠΕ · Υπ. Εργασίας · Gov.gr